اگر اسم بوتاکس را بشنوید، احتمالاً اولین چیزی که به ذهنتان میرسد کاهش چینوچروک صورت است. اما بوتاکس فقط یک روش زیبایی نیست.
سم بوتولینوم در پزشکی کاربردهای مختلفی دارد و یکی از شناختهشدهترین کاربردهای آن، پیشگیری از میگرن مزمن در افراد واجد شرایط است.
اما آیا هر کسی که میگرن دارد میتواند بوتاکس تزریق کند؟
آیا بوتاکس میتواند میگرن را برای همیشه درمان کند؟
چند بار باید تزریق شود؟
و اصلاً بوتاکس چگونه میتواند روی سردرد اثر بگذارد؟
در این مقاله از هلدینگ سلامت و زیبایی دکتر اکبری قرار است بدون پیچیده کردن موضوع، به این سؤالها پاسخ دهیم.
بوتاکس چیست؟
بوتاکس نام تجاری یکی از فرآوردههای حاوی سم بوتولینوم نوع A است؛ مادهای که با اثرگذاری بر ارتباط میان اعصاب و عضلات، آزادسازی برخی پیامرسانهای عصبی را کاهش میدهد.
همین ویژگی باعث شده سم بوتولینوم در پزشکی و زیبایی کاربردهای مختلفی داشته باشد؛ از کاهش فعالیت بعضی عضلات برای اصلاح خطوط صورت گرفته تا درمان برخی اختلالات پزشکی.
اما کاربرد بوتاکس برای میگرن با بوتاکس زیبایی دقیقاً یکسان نیست.
محل تزریق، تعداد تزریقها، مقدار دارو و هدف درمانی در پروتکل درمان میگرن متفاوت است.
میگرن چیست؟
میگرن فقط یک «سردرد معمولی» نیست.
میگرن یک بیماری عصبی است که میتواند با حملات سردرد متوسط تا شدید همراه باشد و در برخی افراد علائمی مانند:
- تهوع یا استفراغ
- حساسیت به نور
- حساسیت به صدا
- تشدید درد با فعالیت
- و در بعضی افراد، اختلالات بینایی یا سایر علائم موسوم به «اورا»
را ایجاد کند.
شدت و شکل حملات در افراد مختلف متفاوت است و همین موضوع باعث میشود درمان میگرن نیز برای همه یکسان نباشد.
بوتاکس چگونه به پیشگیری از میگرن کمک میکند؟
اینجا یک نکته مهم وجود دارد.
مکانیسم بوتاکس در میگرن را نباید صرفاً اینطور توضیح داد که:
«بوتاکس عضلات پیشانی را فلج میکند و بنابراین سردرد متوقف میشود.»
ماجرا پیچیدهتر است.
بوتاکس میتواند با کاهش آزادسازی برخی مواد پیامرسان در پایانههای عصبی، در مسیرهای مرتبط با انتقال و حساسشدن درد اثر بگذارد.
بنابراین هدف از تزریق بوتاکس برای میگرن، صرفاً بیحرکت کردن عضلات نیست؛ بلکه تأثیر بر مسیرهای مرتبط با درد و کاهش دفعات و شدت حملات است.
آیا بوتاکس میگرن را درمان میکند؟
بهتر است از عبارت «درمان قطعی میگرن» استفاده نکنیم.
بوتاکس برای افراد واجد شرایط میتواند یک درمان پیشگیرانه باشد و تعداد روزهای همراه با سردرد و شدت حملات را کاهش دهد، اما به معنی از بین رفتن دائمی بیماری نیست.
این تفاوت خیلی مهم است.
هدف درمان پیشگیرانه این است که حملات:
کمتر، کوتاهتر یا قابلکنترلتر شوند.
بنابراین اگر کسی انتظار داشته باشد بعد از یک جلسه تزریق، میگرن برای همیشه از بین برود، انتظار واقعبینانهای از این درمان ندارد.
چه کسانی کاندید بوتاکس برای میگرن هستند؟
این قسمت یکی از مهمترین تفاوتهای بوتاکس زیبایی و بوتاکس درمانی میگرن است.
بوتاکس برای هر فردی که گاهی سردرد یا میگرن دارد، انتخاب معمول درمانی نیست.
بوتاکس بیشتر برای میگرن مزمن مورد استفاده قرار میگیرد.
طبق تعریف رایج، میگرن مزمن به حالتی گفته میشود که فرد:
حداقل ۱۵ روز در ماه دچار سردرد باشد و این وضعیت حداقل ۳ ماه ادامه داشته باشد؛ همچنین در حداقل ۸ روز از ماه، سردرد ویژگیهای میگرنی داشته باشد یا به میگرن مربوط باشد.
بنابراین صرف اینکه فرد مثلاً چند بار در ماه سردرد میگیرد، به این معنی نیست که کاندید بوتاکس است.
پزشک معمولاً سابقه سردرد، تعداد روزهای سردرد، شدت حملات، درمانهای قبلی و شرایط عمومی فرد را بررسی میکند و سپس درباره مناسب بودن درمان تصمیم میگیرد.
بوتاکس میگرن در چه قسمتهایی تزریق میشود؟
این یکی از تفاوتهای مهم با تزریق بوتاکس زیبایی است.
در پروتکل استاندارد مورد استفاده برای میگرن مزمن، تزریقها در چندین نقطه از نواحی سر و گردن انجام میشوند.
بسته به پروتکل، نقاط تزریق میتوانند شامل:
- پیشانی
- بین دو ابرو
- شقیقهها
- پشت سر
- قسمت بالایی گردن
- و عضلات تراپزیوس
باشند.
بنابراین تزریق بوتاکس برای میگرن را نباید با تزریق چند نقطه بوتاکس برای کاهش خطوط پیشانی یکی دانست.
این دو درمان، هدف و پروتکل متفاوتی دارند.
چند جلسه بوتاکس برای میگرن لازم است؟
اثر بوتاکس دائمی نیست و به همین دلیل درمان معمولاً در فواصل مشخص تکرار میشود.
در پروتکل رایج، تزریقها معمولاً هر ۱۲ هفته یکبار انجام میشوند.
اما اینکه فرد چند دوره به درمان نیاز داشته باشد، به پاسخ بدن او و نظر پزشک بستگی دارد.
ممکن است فرد بعد از دورههای درمانی متوجه کاهش قابلتوجه دفعات سردرد شود، در حالی که برای فرد دیگری پاسخ درمانی محدودتر باشد.
بنابراین نمیتوان برای همه یک تعداد جلسه ثابت تعیین کرد.
چه زمانی اثر بوتاکس برای میگرن مشخص میشود؟
قرار نیست اثر بوتاکس درمانی میگرن را چند ساعت بعد از تزریق قضاوت کنیم.
ممکن است کاهش دفعات یا شدت سردرد به مرور مشخص شود و ارزیابی پاسخ درمانی نیاز به پیگیری داشته باشد.
به همین دلیل پزشکان معمولاً توصیه میکنند فرد تعداد روزهای سردرد و شدت حملات خود را ثبت کند.
مثلاً یک دفترچه یا اپلیکیشن ساده داشته باشید و هر ماه ثبت کنید:
| مورد | قبل از درمان | بعد از درمان |
|---|---|---|
| تعداد روزهای سردرد | تعداد روزها | تعداد روزها |
| شدت درد | خفیف / متوسط / شدید | خفیف / متوسط / شدید |
| مدت هر حمله | ساعت | ساعت |
| مصرف داروی مسکن | تعداد دفعات | تعداد دفعات |
| علائم همراه | تهوع، حساسیت به نور و... | میزان تغییر |
این اطلاعات به پزشک کمک میکند بفهمد آیا درمان واقعاً برای شما مؤثر بوده است یا خیر.
عوارض بوتاکس برای میگرن چیست؟
بوتاکس در صورت استفاده صحیح و توسط فرد متخصص، معمولاً قابلتحمل است؛ اما مانند هر درمان پزشکی دیگری میتواند با عوارض همراه باشد.
عوارض احتمالی میتوانند شامل:
- درد یا حساسیت در محل تزریق
- قرمزی یا تورم موقت
- سردرد
- احساس سفتی یا درد گردن
- ضعف موقت برخی عضلات
- افتادگی پلک یا ابرو در برخی افراد
باشند.
شدت و احتمال بروز عوارض به محل تزریق، تکنیک، دوز و شرایط فرد بستگی دارد.
اگر بعد از تزریق علائم غیرمعمول یا شدید ایجاد شد، باید با پزشک تماس گرفته شود.
آیا بوتاکس میگرن با بوتاکس زیبایی فرق دارد؟
بله.
این دو از یک خانواده درمانی هستند، اما کاربردشان یکی نیست.
| بوتاکس زیبایی | بوتاکس برای میگرن |
|---|---|
| هدف اصلی کاهش فعالیت برخی عضلات و خطوط صورت است | هدف اصلی پیشگیری از میگرن مزمن است |
| نقاط تزریق بر اساس آناتومی و هدف زیبایی انتخاب میشوند | تزریق طبق پروتکل مشخص درمان میگرن انجام میشود |
| مقدار و تعداد تزریقها متفاوت است | تعداد نقاط تزریق بیشتر و الگوی آن متفاوت است |
| نتیجه با معیارهای زیبایی ارزیابی میشود | تعداد و شدت روزهای سردرد معیار مهمتری است |
پس اگر برای بوتاکس زیبایی به کلینیک مراجعه میکنید، این به معنی دریافت درمان استاندارد میگرن نیست.
آیا هر پزشکی که بوتاکس تزریق میکند میتواند میگرن را درمان کند؟
بهتر است برای درمان میگرن، صرفاً بر اساس اینکه یک پزشک تزریق بوتاکس انجام میدهد تصمیم نگیرید.
تشخیص اینکه سردرد شما واقعاً میگرن است، تعیین مزمن یا غیرمزمن بودن آن و بررسی اینکه آیا بوتاکس برای شما مناسب است یا خیر، اهمیت زیادی دارد.
در کلینیک دکتر اکبری نیز ارزیابی شرایط فرد و سابقه پزشکی او باید پیش از تصمیمگیری برای درمان انجام شود.
هدف این نیست که برای هر سردردی بوتاکس پیشنهاد شود؛ هدف این است که درمان مناسب برای فرد مناسب انتخاب شود.
هزینه بوتاکس میگرن چقدر است؟
هزینه بوتاکس برای میگرن به عوامل مختلفی از جمله نوع فرآورده، مقدار مورد نیاز، تعداد نقاط تزریق و شرایط درمان بستگی دارد.
به همین دلیل اعلام یک قیمت ثابت برای همه افراد دقیق نیست.
در هلدینگ سلامت و زیبایی دکتر اکبری، پس از ارزیابی و مشاوره، مناسب بودن روش و جزئیات درمان مشخص میشود و هزینه نیز بر همان اساس اعلام خواهد شد.
آیا بوتاکس تنها راه کنترل میگرن است؟
خیر.
بوتاکس تنها یکی از گزینههای پیشگیری از میگرن مزمن است و انتخاب آن باید بر اساس شرایط بیمار انجام شود.
برخی افراد ممکن است به درمانهای دارویی یا روشهای پیشگیرانه دیگر پاسخ مناسبتری بدهند.
به همین دلیل، اگر سردردهای مکرر دارید، بهتر است قبل از انتخاب یک روش درمانی، ابتدا تشخیص دقیق انجام شود.
English